Lá chuối gói bánh và sắc xanh của một số nguyên liệu lá gói bánh khác

Lá chuối gói bánh và sắc xanh của một số nguyên liệu lá gói bánh khác

03-09-2018 84 Comments 578 Views

Không phải ngẫu nhiên mà từ xưa ông bà ta đã chuộng cách dùng lá để gói thực phẩm, thức ăn. Lá là tặng vật thiên nhiên luôn có sẵn trong vườn nhà, vừa lành, vừa sạch, vừa mang lại hương thơm cho những thực phẩm được gói bên trong. Thưởng thức món gói lá còn là thưởng thức cả hương của lá hòa quyện tinh tế trong món ăn. 

Bánh tro lá tre

Bánh tro lá tre

Nói đến lá trong ẩm thực, người ta dễ liên tưởng ngay đến các loại bánh gói đậm hồn quê. Xưa gói bánh lá là một cách để đo độ vén khéo của người phụ nữ. Bánh lá giản dị là thế nhưng để gói cho đẹp, cho đầy đặn, nhân vỏ đủ đầy thì không phải dễ. Bánh gói lá vốn là quà quê, nên đa phần được gói cho nhỏ, xinh xinh, vừa úp trọn trong lòng bàn tay.

Bánh lá thường làm từ bột gạo tẻ hay nếp, thêm các thứ củ quả khác như đậu, khoai, bắp, sắn,...thì cho ra muôn hình vạn trạng. Bánh nậm nhân tôm của Huế được gói bằng lá dong, hình chữ nhật, nhân bằng tôm giã nhỏ. Bánh gai gói bằng lá chuối khô, bánh phu thê được đóng trong chiếc hộp vuông vức tết tỉ mẩn từ lá dừa tươi đã cứng tàu. Bánh răng bừa cuốn lá dong, bánh ú tro như thỏi thạch vàng ươm nằm trong làn lá chuối nâu, bánh ít lá gai mềm mịn, ánh màu đen tuyền được gói trong lá chuối non.

Riêng bánh tro được gói bằng lá tre bương hay còn gọi là tre lồ ồ. Cũng có nhiều món bánh mà tên gọi gắn liền với loại bao bì như bánh lá mít, bánh lá dừa - hai món bánh đặc trưng của miền quê Nam Bộ. Bánh lá dừa có lớp vỏ là lá dừa nước, trong là nếp dẻo quyện cùng nhân đậu, dừa khô hay trái chuối xiêm chín.

Bánh Tro có nơi dùng lá tre - có nơi dùng lá chuối gói bánh

Bánh Tro có nơi dùng lá tre - có nơi dùng lá chuối gói bánh

Bánh lá mít lại làm từ bột gạo, nhồi mịn, vo viên bọc nhân tôm khô và thịt bằm rồi ép lên cái lá mít tròn tròn, đem hấp cách thủy. Món bánh dân dã này ăn kèm với nước cốt dừa pha mặn ngọt, sền sệt phải dùng đũa quơ một lần năm ba lá mít mới đã miệng. Thay cho lá mít, nhiều nơi dùng lá mơ xanh nên bánh có thêm chút mùi ngai ngái, the the đặc trưng.

Các loại bánh gói là đều mang một màu xanh non nhạt - màu của thiên nhiên trong lành và gợi cảm. Loại bánh gói lá được coi là biểu tượng của trời đất là bánh chưng, bánh dày ở miền Bắc và bánh tét ở miền Nam. Riêng bánh tét ở đảo Phú Quốc lại được gói bằng lá mật cật, hai đầu hình tam giác như bánh ú. Có những món bánh tuy khác nhau về tên gọi theo từng địa phương, nhưng nội dung khá giống nhau.

Từ gạo nếp nhân đậu xanh, trứng cút, thịt mỡ, người miền Nam gói bánh với lá chuối ba đầu nhọn gọi tên là bánh ú. Người miền trung ngoài bánh ú còn có bánh rò, nhân biến đổi đi đôi chút với hạt sen, gói lá đầu tròn chứ không nhọn. Bánh giò - chiếc bánh ú  kiểu miền Bắc có phần khác biệt hơn hai người anh em trên: làm từ bột nếp, nhân là thịt heo xay trộn nấm mèo và trứng cút.

Món bánh sừng Trâu

Món bánh sừng Trâu

Người dân các vùng cao cũng có món bánh cuốt, bánh coóc mò, cũng là bà con với bánh ú miền xuôi, gói bằng lá chuối, lá dong hay những lá rừng như lá chít. Bánh gói đơn giản chỉ với nhân đậu xanh, gói xong lại ngâm nước thêm chừng nửa buổi trước khi đem nấu để mềm bánh. Món ăn này thể hiện sự trù phú, bởi chỉ khi mùa màng bội thu, thóc gạo dư dả, phụ nữ các bảng làng mới bắt tay làm bánh để cúng trời đất và đãi tiệc gia đình, xóm giềng.

Tin Liên Quan